خبر از چند کتاب سرسری و یکی دو کتاب کتاب
خبر از چند کتاب سرسری و یکی دو کتاب کتاب
فریاد ناصری
خبر از کتابهای خوبی که به شکل بدی درآمدهاند اما با همهی نقصها و ضعفها آن نور درونیشان خاموش نشدهاست. اولی کتابیست با عنوان "دبیات و فلسفه در گفت و گو" اسمهای ریز و درشت زیادی را یدک میکشد هانس گئورگ گادامر- رابرت پاسلیک و ترجمه و تقریر و شرح ِ زهرا زواریان، ویرایش علمی ِ بیژن عبدالکریمی.
آقایی به نام پاسلیک مقالات گادامر را جمع کرده خانم زواریان برداشته تکه تکه آنها را ترجمه کرده و لابهلای آنها شرح و تقریر خودش را گنجانده و این لابهلاها آنقدر زیاد شده که مخاطب خیلی وقتها میماند که الان حرف چه کسی را میخواند. اما اگر سمج باشد حرفهای خوبی دستگیرش خواهد شد.
در این کتاب نظر و تفسیر گادامر دربارهی آثار سه شاعر گرد آمده است. سه شاعری که کتاب را به سه فصل تقسیم کردهاند. گوته و آثارش از نظر گادامر- هولدرلین از نظر گادامر- تفسیر گادامر از ریلکه. اگر سماجت در خواندن داشته باشید کتابیست که کلی میشود خطخطیاش کرد. این کتاب را انتشارات نقش و نگار با همکاری خانهی نقد در سال 1388 منتشر کردهاند.
کتاب بعدی هم دوباره کتابیست دربارهی شاعری غربی- استفان مالارمه- وضع این کتاب از کتاب بالایی هم بدتر است. پر از غلطهای ویرایشی و دستوری، شکل کتاب شکل عجولانه و ناشیانهایست که کتاب را از کتاب بودن ساقط کرده با این همه مالارمه با وسعت خودش مخاطب را دست خالی نمیگذارد. کتاب با عنوان "زیبایی شناسی نفی در آثار مالارمه" نوشتهی دکتر مرتضی بابکمعین سومین اثر نشر علم از مجموعهی نظریه و نقد است. در صفحهی اول کتاب آمده است "مجموعه نظریه و نقد زیر نظر فرزان سجودی" کاش این اسمها و عنوانهای مشروعیت بخش، فکری هم به حال کتاب شدن کتاب میکردند. این کتاب در سال 1389 منتشر شده است.
انحراف، نقد و نظر، مباحثی انتقادی دربارهی شعر آزاد ایران، با نظراتی از منوچهر آتشی، مسعود احمدی، علی باباچاهی، عنایت سمیعی به کوشش: محمد ویسی. همهی این اسمها و عنوانها بر جلد کتاب نازکی آمدهاند که سومین کتاب بدیست که بارقههایی در دلش دارد. همان موقع که کتاب را خواندم و تمام شد بالای صفحهی فهرست نوشتم: این کتاب، چند فرصت از دست رفته است. عجلهی کسی که می خواسته صاحب کتاب شود. سوالهای خام و سطحی و بیپشتوانهای که حتا آتشی را هم آتشی کردهاند. اگر چه بالای همهی بخشهای کتاب عنوان مصاحبه آمده اما سه بخش کتاب که 52 صفحه از کل 86 صفحه را به خود اختصاص داده، مقالههایی از مسعود احمدی و علی باباچاهیاند. دو مقاله از مسعود احمدی و یک مقاله از علی باباچاهی. سه بخش دیگر کتاب دو مصاحبهی کوتاهاند یکی با زنده یاد آتشی و دیگری با عنایت سمیعی و آخرین بخش پسگفتار گردآورندهی ِکتاب است. این کتاب را انتشارات باغ ِ نی کرمانشاه در سال 1388 چاپ کرده است.
اما دو کتاب خوب، هر دوی اینکتابها را انتشارات طرح نو منتشر کردهاند که تنها به ذکر نام و نشانشان بسنده میکنم.1- حافظ نوشتهی بهاالدین خرمشاهی، یکی از مباحث راهگشای این کتاب بحثیست راجع به تفاوت مضمون و مفهوم با ذکر مثالهای روشنگر که خبر از دو نوع نگاه به دنیا (دونیا) می دهند.
2- سعدی نوشتهی ضیاء موحد، در چند فصل آخر این کتاب بحثهای بسیار بدیع و تازهایی در باب شعر تصویری و گفتاری و ایجاز و زبان و شخصیت سعدی پیش کشیده شده است.
آخرین
کتابی که میخواهم خبری از آن به دست دهم کتابیست تحت عنوان ادبیات اسکیزوفرنیک
نوشتهی ثریا کهریزی، در این کتاب خانم کهریزی تلاش ستایش برانگیزی در ارائهی
نظری تازه در حوزهی شعر دارد. نظر تازهای که متکی بر نظریات روانشناختیاست.
کتاب مجموعهایست از سخنرانیها، مقالهها و مصاحبههای خانم کهریزی که انتشارات
فراگاه در سال 1388 آن را منتشر کرده است. از مباحث و بخشهای قابل تامل این کتاب میتوان به بحث
منریسم –شیوهگرایی- در شعر و بخش "شعر امروز، یک پدیده تام" اشاره کرد.
پینوشت: اگرچه مکتوبهای خشتی با چنین متنها و کارهایی اصلن میانهی خوشی ندارد اما فعلن که روزگارش در لب تنور است به یاد شبهای سمورش به این حرفها قناعت میکند.